پایش صنعت- حجت الاسلام و المسلمین رضا حیدری استاد حوزه علمیه اهواز پنجشنبه شنبه در نشست های قرآنی دارالعلم آیت الله بهبهانی که به مناسبت دهه پایانی ماه صفر در این حوزه علمیه برگزار می شود، اظهار کرد: خداوند متعال می فرمایند: (ثُمَّ لَتُسْأَلُنَّ یَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِیمِ – آن گاه در آن روز از نعمتها شما را باز میپرسند. تکاثر آیه ۸) در روز قیامت از انسان ها در مورد نعیم سوال پرسیده می شود و انسان ها باید به این سوال پاسخ دهند.
وی افزود: سخن امروز پیرامون مفهوم «نعمت» از نگاه آیات مبارکه قرآن کریم و درس هایی که می توان از قرآن درباه مفهوم نعمت دریافت کرد، است؛ از جمله واژههای به کار رفته در قرآن کریم که بدون جعل اصطلاح جدید، معنای پیچده تری از آن اراده شده واژه نعمت است.
حجت الاسلام حیدری تصریح کرد: ابتدایی ترین نعمت های که به ذهن می رسد، مرتبط با حشر و نشر و امورات روزانه افراد مانند نعمت حیات، سلامت، امنیت، آب، نان، پدر و مادر، فرزند، عافیت و خوش نامی است که از اینها در روایات به عنوان نعمت یاد شده است.
وی بیان کرد: حال سوال اساسی این است که آیا قله نعمت، همین ها هستند یا نعمت های دیگری هم وجود دارند که در قله قرار دارد؟ در مقام پاسخ به این سوال است که هنر قرآن در بیان معنای جامع تر از مفهوم نعمت فهمیده می شود.
این پژوهشگر علوم قرآنی یادآور شد: یکی از نعمت ها حیات است که خود حیات دو نوع انتخابی و غیر انتخابی است؛ حیات غیر انتخابی مشترک بین انسان و حیوان است که در داشتن چنین نعمتی هیچ اراده ای نداشته ایم و لاجرم روزی این حیات به پایان خواهد رسید.
وی ادامه داد: حیات انتخابی آن حیاتی است که انسان آن را برمی گزیند؛ قرآن کریم می فرمایند: (یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا استَجیبوا لِلَّهِ وَلِلرَّسولِ إِذا دَعاکُم لِما یُحییکُم) ای کسانی که ایمان آوردهاید! دعوت خدا و پیامبر را اجابت کنید، هنگامی که شما را به سوی چیزی میخواند که شما را حیات میبخشد؛ پذیرش دعوت خداوند و فرستاده او یک حیات معنوی، انسانی، ماندگار و باقی است.
این پژوهشگر علوم قرآن بیان کرد: انسانی که آشنایی اجمالی با آیات قرآن داشته باشد، می تواند به مفاهیم، معانی جذاب و جالبی از قرآن دست یابد که در هر فراز و نشیبی از آنها استفاده و از گمراهی و ضلالت خارج شود.
وی یادآور شد: قرآن کریم در سوره مبارکه نساء آیه ۶۹ کسانی را که این نعمت عظمی را به ما هدیه می کنند این گونه معرفی می کند (وَمَنْ یُطِعِ اللَّهَ وَالرَّسُولَ فَأُولَٰئِکَ مَعَ الَّذِینَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَیْهِمْ و آنان که اطاعت خدا و رسول کنند، البته با کسانی که خدا به آنها لطف فرموده) پیداست بالاترین نعمت، تلازم با خدا و رسولش است. حیدری عنوان کرد: نعمت واقعی و حقیقی از آن کسانی است که تلازم با الله و رسول الله داشته باشند وگرنه از نعمت های غیر اختیاری، کفار هم بهرمند هستند ولی نعمت واقعی از نگاه قرآن، تلازم با خداوند و پیامبر است. وی اضافه کرد: زیبایی این مطلب و آیه زمانی خود را بیشتر نشان می دهد که آیات را تا پایان می خوانیم و در میان آنها آیه ای بیان شده افرادی که به آنها نعمت داده ایم چه کسانی هستند.
وی اظهار کرد: نعمت داده شده ها پیامبران هستند که نبی اسلام در راس آنها است هم اول و هم آخر در این کار از نظر رتبه اولین است و از نظر ترتیب آمدن آخرین است؛ صدیقین نیز به افرادی گفته می شود که در مراتب بالای صدق هستند و مطابق روایت مصداق صدیقین علی (ع) و اهل بیت هستند.
ایم پژوهشگر علوم قرآنی اظهار کرد: نکته این است که ما انتخاب می کنیم که با چه کسانی هستیم؟ و دانستیم که اهل نعمت اینها هستند؛ نعمت ملک ری نیست که خارج از همراهی حسین به دنبال آن باشیم؟ آنها که به دنبال نعمت های دنیوی هستند که التبه تفاخر و شهوت ها انسان را به آن سوق می دهد؟ در حیات حیوانی باقی می مانند.
حیدری تصریح کرد: خداوند متعال در آیه ۸ سوره مبارکه تکاثر می فرماید: (ثُمَّ لَتُسْأَلُنَّ یَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِیمِ-آن گاه در آن روز از نعمتها شما را باز میپرسند.) طبق بیان آیه بناست از کدامین نعمت سوال شود ؟ جواب این است که از همین نعمت انبیاء، شهدا، صدیقین و صالحان سوال شود.
وی عنوان کرد: در سوره مبارکه حمد می خوانیم (اهدنا الصراط المستقیم) راه مستقیم راه چه کسانی است؟ شاید هر کسی بتواند ادعای راه مستقیم کند ولی واقعا ضابطه راه مستقیم چیست؟ در ادامه آیات خداوند، ملاک و ضابطه را معرفی می کند؛ (الذین انعمت علیهم) اینها چه کسانی هستند؟ طبق آیه ۶۹ سوره مبارکه نساء اینها انبیا، شهدا، صدیقین و صالحین هستند که به آنها نعمت حقیقی ارزانی شده و صراط مستقیم هستند. حیدری ادامه داد: نعمت مال و اولاد نعمتی است که اگر در مسیر صلاح، فلاح و صدق قرار نگیرد تبدیل به نقمت می شود؛ حال اگر آیات سوره حمد در همینجا توقف می کرد، باز هم معنا را می فهمیدیم ولی در ادامه خداوند تصریح می فرماید که صراطی را به ما عنایت بفرما که (غیر المغضوب علیهم) باشد نعمت همراهی با انبیاء و شهدا نعمتی است که تلازم با خوشنودی خداوند دارد و موجب دور شدن از غضب خداوند می شود.
وی بیان کرد: مرحوم آیت الله میر سید علی بهبهانی(ره) در کتاب مصباح الهدایه که در مورد اثبات ولایت امیر المومنین علی (ع) است آیاتی را شرح و تبیین می کند مانند بعضی از آیاتی که بیان شد؛ آن نعمتی که از جانب خداوند هست نعمت هدایت است که رسول و امام عهددار آن هستند.
گفتنی است، این نشست های قرآنی تا پایان ماه صفر همه روزه ساعت ۶:۳۰ در دارالعلم آیت الله بهبهانی با حضور طلاب، فضلا و عموم مردم برگزار می شود و حجت الاسلام و المسلمین رضا حیدری در این نشست ها به بیان درس هایی از آیات قرآن کریم در موضوع معرفتی و اخلاقی می پردازد.